"KRISMAS"...dream ni Anduy

taypongard's picture

this was posted 2009-10-16 23:07:29 +0000. I'm pulling it up for us to help develop TP's recent suggestion.
100days....
75days...
45days...
..'.Yehey! dai na maawat krismas na!'

Ini ang christmas countdown kang dyes anios na si Anduy habang gamo-gamo nin pagbilog sa mga numero nin kalendaryo bago magkaturog.

Gaistar sya sa (sarong) pinaka pobreng sitio kan Isla. kagurangi sa siam na magturugang, sa amang parhag-ot buda inang tindera nin sila.

Sa edad na dyes anios pigabanga nya ang semana sa pagiging caregiver (nin mga pisngak nyang tugang habang naki tinda nin sila ang ina) buda working student na grade2.

Bilang caregiver, master na ni anduy ang mag-preparar nin lugaw sa mga katugangan nyang duwang beses sana mina tigob sa sarong aldaw...sa oro aldaw na pangaldaw, lugaw na piga wisikan nin tawyo...o piga bubudan nin asin...o sa pinaghustong (kantidad pisong) balaw. Mina bawi na sana nin kaon sa panghapon, sa bitbit na gulay kan tatay na isarkan nin tulak nin sila na dara man kan ina.

Pag buranon o maluya ang sila, iyo man ang shift kan karelyebo nyang nanay sa pagbantay. Iyo man ang aldaw nin paglaog sa eskwelahan pang elementarya kang bida. Madurom pa sulo-sulo ng minakarigos si anduy sa sarog na harani sa harong ninda,mina pus-aw man ang kolor tsamporadong panit sa kaka gusgus nin hilog pati sabong mr.clean (bareta) .Paka karigos diretso na sa po-on nin saindang natanom na toothbrush...po-on nin bayawas! Minaputi/putol sana si anduy nin sanga sabay gudgud sa onseng pidasong tingo nya...solb na!.Dangan na masul-ot nin kasing kolor kan tingo nyang kamiseta, na kawas pang pinakitukalan nin sarong burig na batag sa banwa.

...Gamit ang spartan na tsinelas (sa toong bitis) buda sunbeach na sinugpon sa alambreng sipit (sa wala)...susumangon na si anduy magtukad, lugdog nin tulong oras papunta sa eskwelahan...daing ibang balon kundi ang hadok nin ina buda kampay nin tatay...

'Mas dakol na ngani ang absent mo kaysa present...Late ka na naman!'
Ini ang gatagbong pangisog nin maestra ki anduy... susugpunan pa nin chorus nin mga kaklase:
'late nanaman si anduy bogs!
late na naman si anduy bogs!
late na naman si anduy bogs!'
...binansagan syang bogs dahil sa pagbogris(igit) nya sa klase kang perstaym makanamit nin spaghetti (na pa birthday nin kaklase).

Alisto sa klase si anduy...katunayan hambugon ang mga grades nya sa exam buda recitation.Kabaliktadan lang nin sainyang itsurang supugon na dai nadadangog ang ngalakngak kada recess kaibahan kang mga kaklaseng maogmang gakaon buda gakawat.

Sa kada tulon nin kaunon nin kaklase nya iyo man ang luwa nin malabutil nyang luha sa sobrang hilak sa sadili na sa mosmos na edad minahapot sa arimantak kung ngata ta bako syang parehas sa mga kaklase nya?...Hapot sa sadili kung ngata ta ang dakulang tulak daing ilalaog na kaonon kumpara sa saday na dai naharian nin piga lamutak?

Duwang taon ang gurang nya sa mga kaklase,kaya madari syang mareparo dahil sya ang pinakadakula...dakulang tulak ta butisaon (malnourished).

Sa kada bagyong minaabot sa isla ga-evacuate ang pamilya nya para maiwasan ang landslide...pero sa bagyong nangyayari sainya sa eskwelahan dai syang dulagan...ta mina-darusay pababa sa class ranking ang pangalan ni anduy dahil sa dai nya kayang ...
...mag gastos sa project
...magbakal nin crayola para koloran nin brown ang pungko, black ang tawo pati green na bahay kubo.
...magbali sa scouting para mamatidan ang knot tying
...magbakal nin sapatos para sa alay lakad / parada
...mag-ambag para sa baldeng ihi-an ni ma'am
...magbakal nin yema, pulburon, conserbang tinda ni ma'am.
...magpatahi nin amerikana para sa united nation
...mag ibit-ibit sa nutribun este nutrition month
...magpatos nin regalong suklay,alkansya o pitaka sa manito y manita
...mag-ambag sa xmas party.
Iyan ang mga listang nakapadarusay nin boot niya.

Pag gaapod na so maestra nin iskedyul mag floorwax pati maglampaso tsaka man mina gi-an ang daghan ni anduy, ta aram nyang letera na...
...mabu-bura na sa pandangog nya ang urit-urit na 'bogs!'
...mahapinan na nin lugaw ang dakulang tulak
...maka ngilit na buda ngalakngak kaibahan kang mga tugang na pisngak
...buda so pinaka-importante, makabilog na naman sa kalendaryo!

Bakong kumpleto ang aldaw ki anduy kung dai mabilugan ang kalendaryo.Para sainya ang krismas ang pinaka maugmang aldaw sainya.

Habang pigabilugan ang petsa sa kalendaryo...piga muni-muni nya na ang mga mangyayari...
...'sa kaaldawi nin krismas dai mahag-ot si tatay,
dai matindang sila si nanay.Makasul-ot na kami nin hangop alcampor na bado.Bayong na kahangan nin bagas buda biskwit, supot na kahangan nin kendi, supot na bugtakan nin barya...pag kumpleto na makulahaw na si tatay nin arya! Salabay pag-lugdog pa banwa...diretso muna sa simbahan para mabindisyunan, Dangan na mahalong-halong nin paki krismas.'

'Sa walang abaga ni tatay nakalambitay si agaton, sa to-ong kamot igwang pugol na supot. Nakasabit man sa katsang nakabulubod ki nanay ang bunsong si lalay, sa wala pugol si pina sa too man ang bay-ong na pigaburigan ninda ni eplong na kabit-kabit si betbet. Lima man kaming igwang kapot-kapot na supot na gakalabitan pa sa kamolmog para daing malaog.'

Miri-krishmas po!...Yan ang poon na entrada nin ina sa puertahan nin halong, dangan pila-pila na ang pamilya nin adwag nin barya.

Para ki anduy langit ang pagmati pag krismas...
...gabos na tawo maugmang gaduhol sainda nin barya,nin badong kawas ,pati bagas.Pagmating pagkaginian sa boot niya habang baton-baton an gahulos na pantalon sa gabat nin mga barya."Dream come true" para saindang pamilya ta igwa na sindang karapatan makipagtawadan sa titsiriya.Gabos na miembros nin pamilya hanggang taringa ang ngilit ninda ta sa laog nin salong aldaw (matapos ang tres sientos sisenta y singko dias) pano-pano ang bulsa pati tulak ninda.

...Sa ukay-ukay ang diretso nin tatay para mamili ning longsleeve gamit panghag-ot nya,siyempre dai puedeng daing kurbata ta pang-gakot sa habayan kaibahan kang sarungan.Patago man na namili nin kalson so nanay para dai na masil-ip nin tatay so aagihan nin ikasampulong tugang ni anduy.Bearbrand ki lalay, pantalon ki agaton, toothbrush ki eplong na (na surubrian nin magturugang),asukar ang ki betbet(pampahamis sa tinutong),puro mga kawata pa sa lima, buda tsinelas para sa bida.

Pagkarininas nin krismas para ki anduy ta napa-ugma nin krismas ang pamilya nya...nababakal ang gusto nya...nakanamit nin manlain-lain na kaonon buda nababakal nya ang pangarap nyang tsinelas na dai kutan-a mawawara kung dai pigpar-unat kang nanay ang bitis nya...Unat na pigasabayan nin yog-yog sabay urit-urit kaa-apod nin:'anduy!anduy!pagmata na ta mapa-eskwelahan ka pa!Gariwoy ka pating biyo sa katurog...anong napangaturugan mo anduy?...

- END -

Mga ka isla,
parehas ni anduy gahalat man kita nin krismas...ta maliban sa pagcelebrar kan kamundagan nin kaguranganan, gahalat man kita nin 13th month pay,bonus,etc.

Dakol man siguro kamo nin kawas,dai na pigagamit na sapatos,tsinelas,tamong,mga lumang kawata/paninyawan, sobrang toothbrush,toothpaste,pati sabon na bakong bareta,etc.Kung gapabagahe kamo sa sa sainyong pamilya sa pinas...baad puede ta man isingit ang bakanteng espasyo nin karton(balikbayan box) para magtaong ngilit sa pamilyang alog kan ki anduy.Kun posible ini ano daw mga ka isla kun mag plano kita nin:

"CF's Gift-giving project 2009" Spreading the Christmas spirit in Remote Sitio's of CatANDU(y)anes

Mabalos...
TayponGard

Project Anduy

I should like to contribute some clothes.

"Project Anduy"

taypongard's picture

Project Anduy(CF's Gift-giving project 2010)
==============================

Mga ka-isla, uminagi an krismas 2009 na dai po niato' napaundrahan an pangiturganan ni Anduy dahil sa pokdol o tikapo na sa oras an kadaklan na gustong magtabang.
... baad puede na po niatong idagos sa ngonyan ining proyektong magataong tabang asin ugma sa pamilya Anduy sa isla.

Hagad ko man tabi an suhestyon nyo, kun ano pa an mas marinas asin kun painano ta mahihimo ining proyekto.

Maestro David: Baad puede po niatong gamiton liwat an satuyang tambayan na "Catanduanes Forum" bilang mag papadalagan kan nasabing proyekto?

Man-uukag: bilang eksperto sa pag ukag nin grupo asin magpadalagan nin proyekto, baad puede po niato liwat pagtarabangan ining "project Anduy"?

Mabalos...
Taypon Gard

Padagusa ang Kantimos ni Anduy

ilaya's picture

Eu dapat padagusa na ang kantimus ni Anduy sa lalong madaring panahon para lamang makaamot nin sari-saring tundog si Anduy. Segurado uugma si Anduy sa Navidad kung igwang dulce buda bordigos. Pero ise man sana nato na ang importante kalson, bado at sandalyas pansalida lamang sa paglaog sa eskwela ni Anduy. Hiling baga nato ang uras na sandalyas, ang hurbot na kalson buda baga basahang t-shirt ni Anduy...Hala Anduy pangantimus na para makagulpi sa maabot na Navidad!

Project Anduy!

Dave's picture

Go ako dindi. Giboha na migoy ang mechanics nganing mai post dindi, tapos ipa approve ta sa body.

Yan ang pwede na akong mag contribute pati dindi, kan nakaagi kaya medio na anduy man ang bulsa ko! ha ha ha...

Hala do the mechanics, post it here and I'll be 100% into it!

PROJECT ANDUY

magayon na project to... maiba ako...

Anduy Dream

eman's picture

I second that motion taypong.

Ta i-handa ko na so mga kawas kung brief na size tri-extra large. hehe

Calling Lungare

Jorge O. Macenas's picture

Eman kung madonar ka nin brief na kinawasan mo, kontakon mo si lolo gario ta tibaad i donar man yung kiyang arikdikon na kalsunsilyong piga gakudan nin lapnis nin abaka.

Aramon mo ki Bimbim kung piga gamit pa yun ni lolo Gario.

Sige payt...

man-uukag's picture

Sige Tay ta aatid-atidon ta daw kun papainanuhon ta ining kagamuhan na ini.
Matiga-pili na kita nin mga daing kalson tanganing makalsonan...
Pati naman so mga dai nin tsinelas tanganing ma-tsinelasan...

Todo suporta man ako dyan

marc's picture

sigeha ninyo ta todo suporta man ako dyan, kung gusto ninyo pati mga gamit ng libro itao ko ta baga buko ng interesado yo mga kababaryo ko sa proposed kong mini-library na sila bahala sa lugar at ang sa ako yo ilaog. yearly kaya sa mga client kong private school piga hagad ko yo mga excess na libro na hare sa supplier pati yo mga used na.

Mga ka-CF

taypongard's picture

Mga ka-CF, Paghururunan po muna niato an mga minasunod:

(1) DROP-OFF POINT - Address kun sain 'ta puede ibagsak an bomba este ipadala.

(2) LETTER OF INTENT - kaipuhan ta siguro i-post uya sa CF an letter of intent nin maga donar.

(3) LETTER OF ACCEPTANCE - ibarik ta man syempre sa maga donar na maga sirbing basehan kan ipapadara.

(4)COPY OF PACKING LIST OR RECEIPT - i-post ta siguro uya sa cf an air/sea cargo receipt na basehan kun igwang ipadala harimbawa si eman kan saiyang kawas na kalson.

(5) CASH DONATION - ?

(6) Mga klase nin puedeng ipadala:
6.a. libro/ mga gamit sa eskwela
6.b. kawas
6.c. toys(kawata/paninyawan)
6.d. ........
6.e. .......

(7)Gift Giving-

(8)Livelihood Training- para sa magurang ni Anduy?

(9)FACILITATORS - Pagpararibod na kamo sa krismas ta maga rambulan kita sa isla.
9.a man-uukag
9.b taypongard
9.c SweetB?
9.d YB?
9.e....
9.f...
9.g..

(kun igwa po kamo gusto idagdag o suhestyon, paki sugpon na lang po...mabalos)

payt

agivbrazil's picture

payt mn ako 100% pra ki undoy.

Anduy 2

Iba man ang naranasan ko. Sugna ninyo magbagyo nin makusog at ianod ng baha ang baray namo iso man yo pagtios na grabe dahil binayaan din kami nin among ama ta manubri da sana nin puhunan mai na nagbuwelta. Waro (8) kaming magpupogto at madyamo pa yo 3. Paga ka sabado at simba mapunta kami sa lati kaming 5 magpopogto kaiba yung ina namo manguha nin kamote, saging, lobi,otanon, bonor patyuka at kung ano man ang makukuha namo na pagkabuhay. Habang yung pang anom namong pugto iso man yo gabantay sa kangudhi kong dawha. Masakit ang magsakat sa lobi, mangitkit nin kamote, bonor, patyuka at kung ano-ano pa. Matukad, malugdog, ikan dara-dara bawat sado nin mabubugong hanggang kaya. Ikan gasuknong nin sako, ikan gababa nin sagad, ikan gauray nin lobi kaiba na yo kahoy, ikan nagabitbit nin mga gamit. Pagkaaga madurom pa pigagimata na kami ninyo among ina ta magakudkod nin lobi, magahugas, magapanit nin mga mga gagamiton sa pagproseso nin gigibuhon nin ginatan, butse, badhuya at kung ano ano pang ititinda ng akong ina sa eskuwelahan. Pagkatapos ninyon saka pa sana kami gairos-iros pamarigos o kaya manlalabar na sana kun malalate na sa eskuwelahan. Karani man sana sa amo yo eskuwelahan kaya nadudungog namo ang bagteng pagawarning. Nakatsinelas din kaming limang magpopogto na gaiskwela. Paga recess buko man kami na pareho ni anduy na gatilatika ta yo pigatinda ninyo ina namo iso yo pigakaon namo. Gahagad din kaming pambakar maski na nutriban. Kun ikan kami mga project sa eskuwelahan kaipuhan pagkahapon dili na maloog ta manguha kami at manata nin lubi para ipabakar. Kun panahon nin pag oma makitagdok, makianas, makihawan, makiani at kung ano-ano na sang makukuan nin pagkabuhay. Sa dagat, sa bukid, at sa oma yan buhay namo. Kadakor pa kutana ninyan kurang tong espasyo nin CF.

Pag gusto maraming paraan. Pag ayaw marami dahilan..

anduy

nonoytukawsabato's picture

Ayos ining istorya mo taypong.Maayon man ako sa pagtipon para sa pagtuwang para ki anduy.Nagilumduman ko man dati kan saday pa ako na ga ballon ako nin linandag na kamonte boda kinudkud na niyog sa eskwelahan.Pag talagang tinas na ang bulsa ni nin tatay ko ga sila kami nin linan ak na bonor(hopi) na daing bangot kundi imahinasyon sana.Kang grade one ako siging hibi ko ta dai pa ako nababakalan nin Bag tapos un mga kaklase ko sytle military knapsack ang Bag na iyo un ang pangarap ko.Kan nag awat awat sa paghigos kan ama ko sa pagsila asin pamakar nin sila tapos ya tinda man kan nanay ko sa saod mejo nakabaladbad man kami sa tuwang man pati kan sakuyang tugang na nakatapos sa pag adal igwa na kami poon kaidto nin nadudulukan.Gabos kita digdi sa CF in one way or another nakamate man personally nin kalbaryo bilang c "anduy".Igwa man cguro nin gaka pila na dae nagtios nin husto pero namuklat so mata na naheheling ang pagtios nin kanatad ninda.Salamat taypong sa pagpost kaining obra maestrang depiksyon nin anduy sa lambang saro sa satuya.

maurag ka taypong

eman's picture

maurag talaga ining si taypong sa pagistorya ning buhay-buhay ni anduy. ini ang katotohanan na grabing anduy bako sanang sa satong isla kundi sa bilog na bansa. mayad ngani si anduy duwang beses gatigob sa sarong aldaw igwa po jan na duwang beses gatigob sa sarong semana. ang magayon dae kita nawalan ning pagasa. hanggat may Christmas daa hanggat gahangos pa igwang pagaasa.

taypong

Yellowbell's picture

hay naku, ang dakilang si taypongard, pasimuno ng lahat ng activity ng CF. c",) ganda ng mga ideas mo boss. pwede ka na magkandidato. nakahibi daw ako sa story gwa ako dagos narumduman, kahabag habag sa boot man tong sinurat mo na garu bako gibo gibo garu totoong buhay. na hinango sa istorya nin sarong totoong tawo. naaawa ako ki undoy at naiinis sa parents niya. in the first place, dae magiging arug kaan an buhay kung nag isip isip lamang nin diit an parents nya bago magpamilya. siguro nadaan sa dukrit yang ina nya. am sori, no offense, kauyam kaya na pati yung aki nahihirapan, baging kinakaya lang nin magurang mahiling an aki na arug kaan. an lesson jan, bago ka mag agom, isip isipon mun a an mga bagay bagay ta bako sana kamong mag agom an nasakitan, pati aki na musmos kasadit sadit pa nakanamit nin sakit. am sori, i hate parents kase na may mga anak na ganyan, nakatingin habang kumakain ang iba, 2x ang meal or whatever. once a year lang, or during Christmas ang happiest day. buda pilang tugang yang pigakarga mallalla man talaga.

Project Para sa Christmas Gift ni Andrew

ilaya's picture

Sino ba ang hindi maaantig ang puso sa kalagayan ni Andoy? Parang isang panaginip at ginising ulit ang mga nakalipas na kabataan ang magrecess at ibarter sa kaklase ang baong santol o inihaw na kamote para sa isang kaputol nalapis o dalawang pirasong papel. Hindi natin maipagkakaila ang karanasan ni Andrew ay karanasan din ng mas nakakarami sa atin. Ako ay naniniwala na marami sa atin ang hindi palalagpasin ang pagkakataon na matupad ang paskong pangarap ni Andoy. Buong puso nating salubungin ang Christmas sa pagbibigay at pagtulong sa mga batang Andoy na minsan din nating naranasan.Mabuhay ang proyektong ito at tayong lahat!!!

Gift-Giving...

man-uukag's picture

ining mga pasalungib mo taypong dapat inotan mo na uya pagbakasyon mo (Oct. 24) tanganing magsurunudan so iba. su sakuyang kalendaryo tadtad na man nin ikis sa kabibilang ko antes na mag-abot an krismas. tamang-tama so sakuya man na tsinelas tinuhog na sana nin pako an sipit kaya napapanahon ining pagirumdum mo... hehehe

urati ka MU...

taypongard's picture

...binandera mo na pati so petsa nin paribod ko,himunan kaiyan tagbo-on ako nin mga suicide bomber...hehe
kahilak man paran kang tsinelas mo...hayaan mo padarhan taka nin dakol na pako..hehe

Pag nangyari ining project tang ini, dakulang kaogmahan ang hatod kaini sa mga gatios tang tugang...puede man pati kitang magpatabang sa grupo niyo sir mu para mas ma-edukar pa ang mga tawo sa pagboto.

[ "Dai man-ipot nganing dai pag duhayan!"...taypongard ]

maurag yan istorya mo

arnold's picture

maurag yan istorya mo taypong ta dinitatalye mo an inagihan ko yan inistorya mo. mas dakor pa yan absent sa klase, anom na taon sa elem. mai gabos na kaipuhan sa pagluog sa klase kundi ta mahamas ki tatay palati, pauma,panima sumahon dawhang taon ang present he he. higchshcool urog na ta apat na taon, medyo ikan man kalokohan naging sadong taon ang present ha ha. kowleds ay mai na nakatongtong.--- kasabihan "nasa tao ang gawa sa Diyos ang awa./ syempre maghanapbuhay na sana. maghingunay sa sadili buda sa Diyos ta'un ta kuninto yan buhay?. pero ito ang susi sumonod sa Diyos, matakot sa Diyos maniwala na ikan talaga Diyos na gabago sa pamumuhay nin taho. " sa tanang buhay ko'y walang nabalita na sa taong tapat, ang Diyos nagpabaya; o ang anak niyaý naging hampas lupa. Si Yahweh ang aking Pastol, hindi ako magkukulang. Akoý pinahihimlay sa mainam na pastulan, at inaakay niya ako sa tahimik na batisan, binibigyan niya ako niyong bagong kalakasan, at sang-ayon sa pangako na kaniyang binitiwan sa matuwid na landasi'y doon ako inaakay." hanto ga taga dotdot man sa laptop na ikan purpose. kaya dili ko ikinasopog na i-print ang inagihan ko na ginibo sa buhay ko nin atong Kagurangnan Hesus.

tnx sir arnold!

taypongard's picture

saludo po ako sa arog saimo! sarong marinas na ehemplo.

[ "Dai man-ipot nganing dai pag duhayan!"...taypongard ]

gakaluha buda nkangirit ako

agivbrazil's picture

gakaluha buda nkangirit ako sa istorya mo typong,ngilumdumn ko mn mga pagtios habng gaeskwela,kung ano kita ngunyan produkto mn yan nin atong mga pangaturogan.sana madgos yan imong suhestiyon ta matarabng kita.

gakaluha buda nakangirit @ agiv

taypongard's picture

...dai ka an agiv ta pabarik ka na panaman nin brazil, himunan kaiyan ang bagsak mo sa mental...jok...hehe

tama agiv, magtarabang-tabangan man kita para mataw-an ta man nin kaugmahan ang mga anduy satuya.

[ "Dai man-ipot nganing dai pag duhayan!"...taypongard ]