Catanduanes Forum
KATON
Bako po akong Amerikano pero itago ta na lang sa pangalang Taypon Gard ta menor de edad pa ako kang mangyari ang true to life kong eksperiensya nin katon.
quatro anios ako kaito kang mapansin ko so mga kakawat ko na puro nagpaka bag buda pigahatod nin mga magurang ninda sa harong ni Mrs.Torres (maestra sa katon).Ya ta ako ang kangudhi sa kalye nimi kaya ako lang ang gasulong gabasay-basay sa tinampo, so kadakran kong kakawat puro na ga-katon.
Bago mag pa opisina so mga magurang ko haharyawon ko na sinda na ihatod man ako ki Mrs.Torres, sabi ning ama ko, ang piga ako lang daa sa katon so aki na naa-abot na ning toong kamot ang walang taringa (sa tok-tok nin payo ang agi).Ingos-ingos na naman si taypong ta maski magkalarapo na ning kaka-adwag sa walang taringa dai pa talaga kayang maabot.
Paka-agang gapa-alam pa-opisina so mga magurang ko,walang kamot ang piga babay ko habang so too pilit na piga-aabot so walang taringa(nakimahelak kuno)...Hanggang sa uminabot sa bilog na isla so balitang pagkagadan ni Ninoy tsaka pa lang ako tinugutan ning sakuyang magurang magkaton(dae pong kuneksyon ang pagkagadan ni ninoy sa sakong pag-katon kundi piga paisi ko lang na poon pa ning buran na hunyo ako ning haryaw...katapusan na ning agosto ako tinugutan).
Sabado duwang aldaw bago ako mag katon,tinaw-an ako nin dos pesos nin sakuyang ama, mag pa-tais daa mun-a ako ki Tang Mili(par-gunting)...Army Cut!pahabol pang talam. Napaturon na lang ako ning liwoy ta alam kung mangunor na ang labahang pang ahit ni Tang Mili. Ya ta eksayted...puerte sana ang pamugol ko sa tukawan habang gasabay ang tulo ning luha ko sa hagod nin mangunor nyang labaha.
Kina agahan domingo, preparar kami ning ina ko kaso gagamiton ko sa pag-katon... Bag na igwang imprentang superman, puting T-shirt,kulay panganudon na sarwal, mighty kid na sapatos,barunan nin lemonada, papel, mongol na lapis, krayola, librong "ibi-a-ba" na pangkaton...kulang pa... dot-dot(pang tuturo sa letra) sabi ni mama. Syempre ta eksayted, buag na naman si taypong diretso sa surungan (bakuran) ning lolo ko...biyo pating mahurbot so mata ko kang nahiling ko na so pigahanap kong dot-dot. Ya ta kahalangkaw kaso dapog (3'6" pa lang pan-o ht ko kaito)... sakat ako...prumerong palapag kudkudan, panduwa so dapog, pantulo so kalderong pigalutuan nin sagmaw,tsaka pa lang ako nakahangos ta abot ko na so tagahan.Ang problema lang ta nanuka so bunakan na gahilomrom...sabi ko sa bun-akan, dauson taka pag dai mo ako pinakaton! dai talaga gapa kua nin dotdot,biyong nanuk-is...sabi ko mangyari na ang dai dapat mangyari pero kaipuhan ko mag-katon...sa madaring sabi wrestling kami kaso bunakan...napasa-an nin bugok na sugok, nagka-urula so sagmaw, watilak so mga uring, lakdag so mga pandus-og...hanggang sa kuminolor abo ang paribot. Paglinaw ning paribot pogol ko na so dotdot...iyo man so pagka aninag ko sa lolo kong igwang pogol-pogol na huyo(pampakor/pamba-ba). dulag na naman si taypong ta malang gusto mag-katon.
Lunes, pers dey.... eksayted na gulpi!, pigapamidbid pa lang ako ni mama sa maestra ko,binayaan ko na diretso, karat-karat na akong hanap nin bakanteng matukawan, ang nakua ko panduwa sa pinaka-enotan. Hanggang sa nagpaalam na si mama na dai ako namidbid ni Mrs.Torres(retired public school teacher na sobrang istrikto).Napakiling gabos na gakaton sa enotan sa tolong pakol nin huyo(stick) ni Mrs.Torres sa blackboard...sabay talam ning:"sa laog nin tolong bulan ta nin kaa-adar nin letra, gagamiton ta na iyan sa pag ispeling ning sainyong mga pangaran"(pakol na naman nin huyo sa blackboard sabay baton nin 1/4 pulgadang antipara)..." ang dai makariw-as nin kumpletong pangaran, makanamit nin huyong ini(habang pigataas so huyo alog sa piga-gibo ni harry potter) buda matindog sa luwas na soknong ang libro hanggang sa matapos ang klase"(tinuldukan nin salong makusog na pakol!)" intiende?!"."Opo titser!" sarabay na riw-as nin mga kaklase ko.
Talam na naman si Mrs.Torres: "Maenot kita uya sa enotan, pasurunod hanggang sa murhinan"(sabay totoro ning huyo sa kataning ko)..."Nelson ika ang pag enot"...diretso sakat si Nelson sa magkatulong tanggang stage, pag-atubang samuya biyo pating piga-takigan habang pigariw-as ang:"Nelson Doria"..."eNe - E - eLe - eSe - O - eNe" very gud!sabi ni Mrs Torres sabay talam nin:" sige diretso, so apelyido mo pa!(pakol na naman nin huyo)...habang pigatakigan, riw-as na naman si nelson ning: " Doria...De - de - de na tabi ako batid ma'am..." Nangulngog si Mrs.Torres: "alugon ako ha?...Nelson Doria...eNe - E - eLe - eSe - O - eNe...Doria...eDe - O - eRe - I - Ah...Doria!" (nagkalimang orit-orit si Mrs.Torres kaito)...sa sobrang takot ko pigpartandaanan ko pangalan ko buda so tinalam ni Mrs.Torres (na "alugon ako ha?")
...Sa madaring sabi tindog si Nelson sa luwas na gasuknong ning libro habang gabatad sa init. Napakiling na naman gabos sa enotan sa lagubnob na Pakol ning huyo ni Mrs.Torres...totoro sako nin huyo sabay talam:"Oh...sunod!"...habang gasakat ako pigapartandaanan ko so pangaran ko buda so tinalam ni Mrs.Torres.Sabi ko sa sadili ko kaya ko ini...kaya kung mag-katon...sisiw ini...bunakan nganing nakaya ko!...ini pa kaya!...sisiw ini!...Pakol na naman si Mrs.Torres sa blackboard sabay tango sako habang gawalwal so antipara.Tango na gustong sabihon pun-an ko na. Makusog-kusog nin diit so kulahaw ko habang gariw-as ning: " Taypon Gard...eNe - E - eLe - eSe - O - eNe...Nelson... Ma'am, Doria pa ma'am? batid pa ako...eDe - O - eRe - I - Ah...Doria!"...Biyo pating matuturon so pustiso nin kauyaman sako sabay talam ning:"bako mo an na pangalan!...lintian kang Taypong ka!"...Sa madaring sabi duwa kami ni nelson na gabatad suknong so libro...sa isip-isip ko, lokong maestra ini sabi nya tandaan daa so pigtalam nya!natandaan ko man ako pa ang sala?!.
Martes, kina-agahan pinuntahan ako ni madires pati ni padires sa pigahigdaan ko...sabi ni mama " ano taypong, kumusta ang pagkaton mo noy?" simbag ko:"dai na ako ma katon hanggang dai nyo tukalan ang pangalan ko ning Nelson Doria!"
Swerte mo ngani taypon ta
Swerte mo ngani taypon ta naka-agi ka ning pagkaton... ako deretso na sa kinder.. dae ko pa aram kung pan-o ang sistema sa eskwelahan at sopogon ako kaidto... halos dae ako ka-simbag sa titser ko.. bagi akong buskay (bokoy) na sa gilid pirmi at nakayuko lng hahahahaha....
May your troubles be less, Your blessings be more, And nothing but happiness come through your door.
Ang katon
Sa panahon ko mai pa man ang katon na yan. Basta pag nagpitong taon ka pwede ka ng mag grade- one. Maski dili ka pa batid magbasa o magsurat. Sa panahon ninto halos requirements na ang mag-agi ka sa nursery, kinder at prep. Lalo na sa mga private schools. Ninyon ikan pa ngani nakaabot nin grade sixs na dili pa batid magbasa lalo na sa probinsiya. Ninto pagdili ka lamang nakatodos nin pilang letra dili kana makapasar sa grade one pa lang. Ninyon tatlong taon hanggang anom pag mapunta ka sa eskuwelahan ang bura sa amo buran-buran sa tagalog saling pusa.
Abuso la compianza del matal hombre!
@ Taypon gard - Katon
Katon ay parang kinder/pre school,tma ba...
Nag katon man pan-o ako sa virac,Maski tga gigmoto nag dayo p sa virac pra mag katon dhil ung Ama ko tga virac man pro gatukdo na sa gigmoto.Nagilumduman ko man c Mam na Gloreng Socito,Pag ka inurag man na maestra sbrng stricto lng.Sa kiya tlga ako nakasusod mag basa...Salamat sa Katon dhil sa katon c bulod nag paratukad paitaas....
" C Bulod pasiring sa ilaya "
Katon@taypongard
woooo...... you brought me back to the memory lane!
Gayon.... pero bitin na lilintian kang taypongard ka! diritsoha yo istorya! kararabya, kurang!
Dave
Bringing back katon@taypongard
Bagong baryo hare nin Sicmil sabi mamay ko pakaton na nato si lucas sa kumbento maski bale-bale sana ta igwang pupon-an na klase nin katon ang simbahan. Agui paseyempre premirong ardaw sa klase bagi ka man sanang ya tubong sa libtong nin mamay mo so gulpi ang takot at hibi lalo na babayaan ka pa. Entiro dai midmid su ano guiguibohon mo daug pa ang maurang opon na gustong magrantot. Salamat sa bordegos at dulceng de limon parang patuka napagaru si lucas.
Salamat ki Nang Mimay layworker ng simbahan namatid man si lucas ng ba bi be bo bu. Igwa pang orapronobis at Amen.
mayad
Mayad baga kun nag-agi pag-katon, bakong malhagtuk an nakukuang edukasyon. Sa katon aadalhan ka nin tamang pagrespeto sa maestro/maestra o sa mga gurang sa saimo. Kaito igwa nin takot an mga estudyante sa saindang maestro/maestra, pag sinabi ni sir/ma'am na "adalh" - bulhokritan nin saindang libro an mga estudyante. Ngonyan baging baliktad na... an maestro/maestra na an natakot sa estudyante... si sir/ma'am na an pigatakigan sa estudyanteng alhog ni taypong ta kaya nganing hinutdutan an buhay na gun-akan... maestro/maestra pa daw hehehe
katon
Dumaan naman ako sa katon kasi nainggit ako sa ka laro ko. pag pumapasok sila sa school ,wala ako kalaro. sabi ko kila mama,papa. kung pwede enroll din ako. kasi naiwan ako sa bahay lagi kasama ko yun kasambahay namin...kasi pumapasok sa hospital ang parents ko. sa kapipilit ko sabay iyak napasunod ko ang parents ko. kinausap nila yun maestra, .. tinangap ako " saling pusa" lang daw ako kasi nga tres anyos pa lang ako. kaya yun ang bansang sa ako ng classmate " saling pusa,"first day ko pa lang sabi ng teacher basahon daw yun naka sulat nasa blackboard ,, naka tanga lang ako, kasi hinde ako marunong bumasa ng Pilipino alphabet,, ang alam ko English alphabet .sabi ng classmate ko,patayuin sa enotan pag hinde marunong bumasa.. sa takot ko naman kasi may hawak na stick yun teacher at lagi naka sigaw ,,nag tago ako sa ilalim ng upuan para dae ako mahiling . pati, labot ko kung tawagin ako basta dae ako matindog sa enotan kasusupog baga. gabos nasa loob ng room nakatingin . kung minsan nag tatago ako sa CR sabi ko lagi sa teacher " may i go out" tapos dun ako nag tatagal kasi dun ko ininom yun baon ko , nasupog ako mahiling na may dara ako tsupon may gatas. Nun ang teacher nag sabi mag sulat daw ng boung name pati family name. ,sinulat ko yun name ko na dikit dikit ,yun kasi tinuro ng parents ko sumulat ng dikit dikit at hinde print, ,nun submit ko yun sinulat ko nagulat yun teacher. sabi nya tangap na daw ako at hinde na saling pusa. kaya nakatungtung ako ng grade 1 sa idad na 5 years old.